Gisteren hadden we hier bij Liones samen met de bladenmakers van Senefelder, een goed gesprek over het tijdschrift van de toekomst.  Het was meer dan interessant om de ideeën vanuit de ‘print’ invalshoek en onze online inzichten eens aan elkaar te spiegelen. Een aantal ideeën voor 2010 en verder passeerden de revue.

Het crossmediale tijdschrift

Voor wat betreft de papieren edities van de tijdschriften is er volop innovatie. Vernieuwing heeft plaats op terreinen als kleine oplages en gepersonaliseerde printing on demand, eco-vriendelijk papier en folie, geur, fantastisch fraai verrijkte kaften, etcetera. De papieren versie wordt steeds luxer en persoonlijker, een premium bovenop de online editie.

Die online editie wordt steeds belangrijker (en rijker). Centraal staan naast de tekst en fotos, video, animatie, reacties, maar online is ook ruimte voor verdienmodellen op basis van transacties, advertenties en e-commerce. Op het mobiel internet wordt het tijdschrift vertegenwoordigd met een app, waarin ook weer tekst, beeld en video is te zien, aangevuld met locatie-specifieke content en mogelijkheden om de lezer-journalist real time, en ‘on the spot’ te laten bijdragen.

En dan is  er binnenkort natuurlijk de ‘altijd-online-kleuren-tablet-PC-annex-e-reader-met-touch-screen-en-geluid’. In de afgelopen weken zijn verschillende voorbeelden gepubliceerd van hoe ‘het tijdschrift van de toekomst’ er op zo’n device uit zou kunnen zien. Zie hier voor het voorbeeld van Sports Illustrated. Indrukwekkend!

Hoe maak je een crossmediaal tijdschrift?

Het is interessant om te fantaseren over hoe zo’n uitgave als dit tablet-tijdschrift tot stand zal gaan komen. Los van de techniek, is er volgens mij een enorme leercurve bij redacties nodig om een dergelijke rijke ervaring te kunnen realiseren.  Waar huidige redacties zich tot op heden beperken tot teksten, foto’s, statische opmaak, het vullen van een web-CMS en relatief eenvoudige video-editing, verbreedt het werkveld zich enorm.

Dit wordt vooral het geval bij tijdschriften die zich willen onderscheiden met een aantrekkelijke opmaak (bijvoorbeeld publieksbladen). Neem nogmaals het voorbeeld van het tablet-tijdschrift zoals Sports Illustrated. De onderscheidende waarde is volgens mij niet alleen een enorme hoeveelheid content, maar juist de manier waarop het product in elkaar zit. Dynamische opmaak, de interactiemogelijkheden, de animaties…

Het lijkt mij dat je, om dat goed in elkaar te kunnen zetten, je nogal wat nieuwe competenties nodig hebt op de redactie. De opmaker moet eerder het profiel hebben van een Interaction designer of Flash programmeur, dan van een DTP-er. Schrijvende pers moet zich gaan richten naar het videomateriaal dat beschikbaar is. De eindredacteur krijgt het profiel van een soort TV-regisseur. Is dat nog wel te combineren met de kennis die een ‘bladenman’ heeft?

Meer of minder redactie?

Natuurlijk zijn er systemen die de cross-mediale redactie ondersteunen. Er wordt veel gesproken over de ontwikkeling die redactiesystemen zoals Woodwing daarin gaan maken. Centraal daarin staat dan de gedachte van een centrale content-opslag en vervolgens een push naar verschillende media. In één centraal cms wordt content  gecreëerd en vervolgens gepubliceerd naar alle uiteenlopende media; van folio tot en met Twitter.

Hoewel dit een aantrekkelijk en bekend concept is (ik hoorde de term mediumneutrale opslag (MNO) in 1996 voor het eerst), lijkt mij nog een enorme hoeveelheid mediumspecifieke redactie nodig. Zoals ik dat bovenstaand schets voor het tablet-tijdschrift, geldt dat mijns inziens ook voor de App, de website en de papieren editie (zeker als deze laatste steeds luxer, complexer en persoonlijker wordt).

Daarnaast vraag ik mij af of het redactieproces niet veel te interactief wordt voor het centrale-opslag/medium-push model. Is het nodig en handig om twitterberichten door een centrale database te laten lopen? Wat te doen met online reacties van lezers? Wat is de relevantie van de online SEO-geoptimaliseerde tekst voor de papieren editie? Hoe worden aanpassingen die door een mediumspecifieke redactie zijn gedaan, weer teruggesluisd naar de medium neutrale opslag?

Steeds duurder..

Veel redactioneel handwerk wordt geautomatiseerd en de productiviteit van redacties kan enorm stijgen. Toch denk ik dat er per extra medium, ook weer extra (en specifiek opgeleide) redactiecapaciteit nodig gaat zijn.  Al met al kan het niet anders, of de redactiekosten voor mooie crossmediale tijdschriften worden steeds duurder.. Ben benieuwd naar jullie reacties.

Gerelateerde berichten:

• Apps: de ervaringen van Veronica Magazine
• Buffer: delen van interessante links spreiden over de dag
• Auteurs: zie het bereik van jouw artikelen in Google Webmaster Tools

Trefwoorden: centrale opslag, mediumneutrale opslag, MNO, Redactie, Senefelder, tijdschriften, woodwing

Jan Benedictus is de oprichter en directeur van Liones. Sinds 1997 actief in uitgeefland. Zie ook http://www.linkedin.com/JanBenedictus en http://www.twitter.com/JanBenedictus
Bekijk meer berichten van Jan Benedictus