Staan er over 10 jaar nog boeken in de boekwinkel? en zo niet, welke rol speel ik dan nog in die keten? Deze vragen dient elke organisatie in de waardeketen van boeken zichzelf te stellen. Digitaal lezen en e-publishing gooien de wereld van het boek helemaal overhoop. Aannames dat het nog wel tien jaar duurt voordat iedereen is overgestapt, vind ik gewaagd. Want hoe snel zal het werkelijk gaan? En wat gebeurt er dan?

Tipping point

In de VS blijkt het tipping point al bereikt, en veel sneller dan uitgevers hadden verwacht. Daar worden nu al veel meer eBooks verkocht dan papieren uitgaven. Zeker niet alleen maar voor de Kindle. Ook iPad, iPhone en Blackberry doen het goed. De omzet op eBooks steeg daar in de eerste 8 maanden van het jaar met 350% ten opzichte van dezelfde maanden in 2009. Dat betekent al ruim 260 miljoen euro omzet uit eBooks en een aandeel van 9% van de totale verkopen.

Amazon is zelfs al bezig om na te denken over de propositie waarbij helemaal geen papier meer komt kijken. Printing on demand is daar immers nu al regel, in plaats van uitzondering.

Wanneer slaat het in Nederland om?

Retailers geloven heilig dat hun doelgroepen de komende tien jaar nog voldoende boeken lezen om de winkels gezond te houden. Toch opvallend als je de daling van de papieren verkoop ziet. Die was in 2009 3%.

Stel nu eens 10 jaar 5 jaar blijkt te zijn en er over 5 jaar ineens 35 tot 40% minder papier wordt verkocht? Wat dan? Wie is daar klaar voor? ECI, Selexyz, AKO of Bruna? Hoe kunnen zij hun fysieke ballast gezond houden als dit segment wegvalt? Zij zullen nu moeten acteren. Niet alleen in het voorzien in andere behoefte van hun online kopers, maar ook in het analyseren van de winkelpropositie. Wat verwacht een lezer straks van hen? Is de lezer nog wel klant? Welke rol is er voor de retailer nog weggelegd? Of krijgen  we allemaal koffiebars waar je tickets kunt kopen?

Invloed van techniek

De techniek zorgt ervoor dat boekencontent straks op ieder device en op ieder willekeurige manier gelezen kan worden. Batterijen hebben een langere levensduur. Wifi en 3G zorgen voor mobiliteit, waardoor de lezer de boeken overal kan downloaden. De de toegevoegde content (enhanced reading) maakt het lezen alleen maar aantrekkelijker in digitale vorm. De geschiedenis leert dat juist deze toevoeging zorgt voor de aantallen. Een kinderboek is leuker als je mee kunt doen. en een zakelijk boek is interessanter als het beeldmateriaal geanimeerd is, of als er aantekeningen van de schrijver naast staan.

Waar staat de schrijver in dit verhaal?

De schrijver voelt zich al jaren genomen door de uitgever en de retailer. Van de verkoopprijs van een boek houdt de gemiddelde schrijver 10% over. Als je kijkt naar het gemiddelde inkomen van de broodschrijver, dan schrik je. Er zijn in Nederland maar enkele schrijvers die serieus geld verdienen met schrijven. De rest verdient misschien maar 1 maandslaris per jaar met hun ideaal.

Schrijvers ruiken hun kans om in ieder geval de retailer buiten spel te zetten met gebruik van deze nieuwe technieken. Er zijn (en komen) nieuwe initiatieven, zoals Lulu en Jouwboek die hen serieuze alternatieven bieden om eigen boeken bij een brede doelgroep aan te bieden zonder tussenkomst van een retailer of uitgever. Voor een schrijver kan dat al snel betekenen dat de omzet per boek misschien wel verviervoudigt. En dat terwijl de prijs van het boek ten minste halveert.Ik ben overigens wel benieuwd wat jij maximaal voor een eBook wilt betalen. 

Marketing kracht

Maar hoe krijgt de schrijver dezelfde massa bereikt als hij dat met een uitgever en retailer voor elkaar kan krijgen? De vraag is: Moet dat nog wel? Of gaat het er vooral om dat de schrijver gevonden zal worden op het internet. De kosten daarvan liggen veel lager dan bij offline marketing. Bovendien geldt op dit moment dat het grootste deel van het marketinggeld van uitgevers ogemaakt wordt aan een paar harde verkopers en vooral via offline marketing kanalen. Dus de kleinere schrijver is toch al niet gebaat bij een uitgever.

Gaan uitgevers dan ook op de fles?

Niet zomaar volgens mij. Zij beschikken voorlopig nog over heel veel rechten. En het voorschot dat zij aan schrijvers kunnen bieden, is voor veel van hen toch wel een uitkomst. Het wordt echter wel tijd voor de uitgever om het model aan een strenge evaluatie te onderwerpen. Misschien zit er – nu de strop boven het hoofd hangt – door een andere kijk op marketing wel veel meer voor de schrijver in het vat.

Maar ja, dan moet de schrijver dat ook nog willen. Ik ben benieuwd wat jij ervan denkt

Gerelateerde berichten:

• 1 jaar na introductie: Nederlandse markt digitaal lezen groeit harder dan VS
• ‘De e-book markt explodeert’
• Bob Young (Lulu.com): ‘Onderschat nooit de kracht van de technologische ontwikkeling’
• Amazon: einde papieren boek komt in zicht
• Daniël Ropers: De boekenmarkt bestaat niet, dit is de markt voor informatie en entertainment

• 

Trefwoorden: boekenvak, Boekhandel, boekuitgeverij, eBook, uitgever

Rob van Beek deed onder andere bij KPN en Reed Business veel ervaring op met internet. Zo stuurde hij onder andere Planet.nl aan. Met WebTopia helpt Rob bedrijven succesvoller te worden door de online beleving voor de klant te verbeteren. Daarnaast exploiteert Rob een aantal eigen websites met partners. Rob staat bekend als betrokken en zeer gemotiveerd. Een ervaren adviseur in online marketing en strategie. Een echte ondernemer en gemakkelijke communicator.
Bekijk meer berichten van Rob van Beek